Thoái hóa khớp là gì, nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị tốt nhất

14/08/2019 12:04
Bệnh nhân thoái hóa khớp thường xuyên phải chịu đựng những cơn đau nhức hành hạ. Khi thời tiết giao mùa trở lạnh, cũng là lúc bệnh phát tác nặng nhất. Vậy vì sao khớp xương lại bị thoái hóa? Những phương pháp giúp ngăn ngừa và điều trị tình trạng đau khớp này là gì?

1. Thoái hóa khớp là gì?

Thoái hóa khớp là 1 trong 15 bệnh cơ xương khớp phổ biến nhất, ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới. Bệnh xuất hiện khi các mô sụn bảo vệ đệm ở các đầu xương bị bào mòn và lão hóa theo thời gian. Thoái hóa có thể xảy ra ở bất kỳ khớp nào nhưng thường gặp nhất là gối, tay, hông và thắt lưng...

Tổn thương ở khớp gần như không thể phục hồi nhưng các triệu chứng đau nhức xương thì vẫn có thể kiểm soát được. Vận động, rèn luyện và duy trì cân nặng ở mức hợp lý có thể ngăn quá trình thoái hóa xương khớp và giảm bớt các triệu chứng của bệnh. 

2. Nguyên nhân thoái hóa khớp

Nguyên nhân là do các sụn đệm ở các đầu xương của bạn dần mất đi chức năng. Sun là một mô cứng và trơn giúp khớp chuyển động mà không gây ra ma sát giữa các đầu xương với nhau. Nếu sụn bị mài mòn, các xương sẽ tì trực tiếp lên nhau gây nên cảm giác đau đớn và nhức mỏi cho người bệnh.

Mặc dù nguyên nhân của thoái hóa khớp là do lớp sun bị bào mòn tuy nhiên, hiện tượng này sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ khớp, làm xương yếu đi, các mô liên kết để giữ các khớp lại với nhau như cơ xương bị suy giảm, và gây nên chứng viêm niêm mạc khớp.

3. Triệu chứng thoái hóa khớp

3.1. Đau ở các khớp

Hiện tượng đau ở các khớp là hiện tượng thường thấy ở bệnh nhân bị thoái hóa các khớp. Các khớp sẽ thường bị đau khi người bệnh vận động hoặc sau khi vận động mạnh. 

3.2. Cứng khớp

Cứng khớp là hiện tượng các khớp gập gặp vấn đề và xơ cứng, dính lại, không co duỗi được. Triệu chứng này thường gặp khi bệnh nhân ngủ dậy hoặc giữ nguyên 1 tư thế không vận động, dễ gặp ở các nhân viên văn phòng trong cuộc sống hiện đại.

3.3. Cảm thấy mềm ở các khớp xương

Khi sờ và dùng lực ấn và các khớp bị thoái hóa, các bạn có thể cảm thấy mềm. Đây là hiện tượng do các khớp bị viêm sưng gây nên.

3.4. Mất linh hoạt khi di chuyển

Đối với bệnh nhân thoái hóa khớp, việc di chuyển, cử động các khớp bị bệnh sẽ không còn dễ dàng và linh hoạt như vốn có. Người bệnh có thể gặp trở ngại trong vận động. 

3.5. Cảm giác rát ở khớp

Cảm giác rát ở các khớp là hiện tượng vẫn hay gặp ở bệnh thoái hóa các khớp. Bệnh nhân thường sẽ cảm thấy đau nhói, buốt khi vận động có sử dụng đến các khớp bị bệnh. Bên cạnh hiện tượng đau đớn, bệnh nhân có thể nghe thấy tiếng lục cục trong khớp.

3.6. Có những mảng xương thừa

Những mảnh xương thừa sẽ hình thành quanh vùng khớp bị thoái hóa. Khi sờ nắn bạn sẽ cảm thấy có cục cứng quanh khớp của bệnh nhân. Những mảnh xương thừa này có thể là những gai xương gây thêm đau đớn cho bệnh nhân.

Thoái hóa ở các khớp trong cơ thể

Thoái hóa ở các khớp trong cơ thể (Nguồn: laodong.vn)

4. Thoái hóa khớp ở người cao tuổi nguy hiểm như thế nào?

Đối với người cao tuổi, thoái hóa khớp sẽ kéo theo rất nhiều vấn đề về sức khỏe. Bệnh có thể khiến người già cảm thấy suy kiệt. Khả năng vận động giảm khiến tâm lý của người bệnh thường xuyên cảm thấy lo âu, nhiều người còn bị rơi vào trầm cảm. Đau nhức kéo dài sẽ ảnh hưởng đến giấc ngủ của người cao tuổi. Các biến chứng như gút, hoại tử xương, chảy máu hoặc nhiễm trùng trong khớp… đều rất nguy hiểm đối với người cao tuổi.

Thoái hóa khớp gối gây ra các biến chứng nguy hiểm

Thoái hóa khớp gối gây ra các biến chứng nguy hiểm (Nguồn: benhviemxuongkhop.com)

5. Thoái hóa khớp có chữa được không?

Thoái hóa các khớp là bệnh khó có khả năng phục hồi lại hoàn toàn. Mục đích điều trị hiện nay của bệnh này là ngăn ngừa quá trình bào mòn các mô sụn và thoái hóa khớp, từ đó hỗ trợ phục hồi và tái tạo lại khớp.

5.1. Điều trị bằng thuốc

Các loại thuốc đang được sử dụng hiện nay để giảm triệu chứng đau nhức do viêm khớp là: Acetaminophen hay Tylenol thường được chỉ định cho người bị viêm xương khớp dạng nhẹ và trung bình.

Thuốc chống viêm không steroid NSAID, ibuprofen và naproxen natri là những dược phẩm khuyến cáo dùng để làm giảm các chứng đau xương khớp. NSAID dạng gel bôi trực  tiếp lên vùng khớp bị tổn thương cũng có tác dụng giảm đau tức thời. 

Duloxetine (Cymbalta) được sử dụng nhiều để chống trầm cảm nhưng thuốc này còn được dùng để điều trị đau mãn tính, bao gồm cả đau xương khớp.

5.2. Trị liệu

Tập vật lý trị liệu theo tư vấn của các chuyên gia y tế sẽ giúp tăng cường cơ bắp khung quanh các khớp bị tổn thương, tăng sự dẻo dai và linh hoạt cho khớp và giảm đau. Các loại vận động như bơi lội, đi bộ tập thể dục cũng rất tốt cho bệnh này. 

Trị liệu nghề nghiệp giúp các bạn có thể thực hiện những công việc đang làm hàng ngày một cách khoa học mà không gây thêm tổn thương cho vùng khớp đau của bạn. Việc trị liệu này thực chất là sử dụng các vật dụng hỗ trợ cho những công việc hàng ngày để giảm bớt áp lục lên vùng khớp đau. Ví dụ nếu bạn không thể đứng nhiều vì khớp chân thoái hóa, bạn sẽ cần một chiếc ghế để hỗ trợ, nếu cột sống không thể đứng quá lâu, các bạn sẽ cần 1 chiếc đai hỗ trợ giữ thẳng cột sống… 

Thoái hóa ở khớp gối

Thoái hóa ở khớp gối (Nguồn: laodong.vn)

6. Thoái hóa khớp nên ăn gì?

6.1. Cá béo

Cá chứa nhiều axit béo và omega-3 rất có lợi cho sức khỏe. Đối với những người bị viêm khớp, các chất béo không bão hòa này có tác dụng chống viêm rất hiệu quả cho người bị tổn thương khớp. Các bạn nên bổ sung vào thực đơn hàng tuần các loại cá như: cá mòi, cá thu, cá hồi, cá ngừ… hoặc các loại hạt như hạnh nhân và óc chó. Những bệnh nhân không thích cá có thể bổ sung bằng các dược phẩm chứa omega-3 khác như dầu cá của những thương hiệu uy tín, đảm bảo chất lượng.

6.2. Dầu ăn

Một số loại dầu khác có thể làm giảm viêm như dầu oliu nguyên chất, dầu bơ và dầu cây rum. Sử dụng các loại dầu này thay thế các loại dầu ăn thông thường sẽ vừa tốt cho sức khỏe của bạn, vừa giảm bớt triệu chứng cho bệnh viêm xương khớp của bạn.

6.3. Sữa

Sữa và các chế phẩm từ sữa như sữa chua, pho mát rất giàu canxi và vitamin D. Đây là những chất dinh dưỡng rất cần thiết cho xương, tăng cường độ liên kết trong xương và cải thiện các triệu chứng đau của bệnh. Ngoài ra, sữa có chứa protein giúp hình thành cơ bắp và rất thích hợp để kiểm soát cân nặng.

6.4. Rau lá xanh

Các loại rau có màu xanh đậm rất giàu vitamin D và các chất chống oxy hóa. Vitamin D rất cần thiết cho cơ thể để hấp thụ canxi và tăng cường hệ miễn dịch. Các bạn nên thường xuyên ăn các loại rau này trong bữa cơm gia đình. 

6.5. Bông cải xanh

Bông cải xanh là thực vật chứa rất nhiều sulforaphane. Đây là chất đã được nghiên cứu và chứng minh có khả năng làm chậm quá trình thoái hóa khớp. Loại rau này cũng chứa rất nhiều vitamin K, C và canxi giúp xương chắc khỏe. 

6.6. Tỏi

Theo nhiều nghiên cứu, tỏi có chứa hợp chất diallyl disulfide. Đây là hợp chất có tác dụng chống lại các enzyme xấu trong cơ thể. Các enzyme này tham gia vào quá trình làm hỏng sụn ở các khớp nên nếu bạn sử dụng tỏi hàng ngày cũng có tác dụng ngăn chặn quá trình này. 

6.7. Các loại đậu

Các loại hạt và đậu rất tốt cho tim mạch. Thành phần của đậu và hạt chứa hàm lượng canxi, kẽm, magie, vitamin E và chất xơ cao. Bên cạnh đó axit alpha-linolenic (ALA) có trong các loại hạt này cũng giúp tăng cường hệ thống miễn dịch của cơ thể, chống lại viêm nhiễm ở xương khớp.

Đậu đỗ phòng ngừa bệnh xương khớp

Đậu đỗ phòng ngừa bệnh xương khớp (Nguồn: amazonaws.com)

7. Cách phòng ngừa thoái hóa khớp

7.1. Duy trì cân nặng

Tăng cân là một trong những yếu tố khiến bệnh viêm khớp ngày càng trở nên nghiêm trọng. Trọng lượng dư thừa khiến các khớp xương của bạn bị căng thẳng, gia tăng áp lực lên các xương khớp, làm đẩy nhanh tốc độ suy giảm của sụn khớp. 

Những người thừa cân béo phì có nhiều nguy cơ mắc các bệnh lý khác và khiến cho hiệu quả điều trị giảm mạnh. Bệnh nhân thoái hóa khớp nên ưu tiên giảm cân và duy trì cân nặng ở mức vừa phải để tránh các hiện tượng nêu trên với các cách giảm cân khoa học, an toàn và cho hiệu quả tốt.

7.2. Nghỉ ngơi hợp lý

Tập thể dục và vận động có tác động tốt trong việc điều trị viêm xương khớp, giúp các cơ khớp phát triển. Tuy nhiên, vận động mạnh hoặc tập thể dục quá đà lại khiến cho tình trạng của khớp trở nên trầm trọng. Các bạn cần cân bằng giữa nghỉ ngơi và vận động, nếu các khớp có hiện tượng sưng đau, các bạn nên để chúng nghỉ ngơi. 

Các khớp sưng cần nghỉ từ 12 đến 24 giờ để có thể hồi phục và lành vết thương ở khớp. Việc nghỉ ngơi hợp lý sẽ giúp giảm nguy cơ phát triển của các ổ viêm, khiến bệnh khớp chuyển biến tích cực. Người bị viêm khớp cũng cần ngủ đủ giấc để tránh mệt mỏi quá độ có thể tăng đau nhức ở các vùng viêm. 

7.3. Tập thể dục điều độ

Tập thể dục điều độ sẽ giúp các cơ khớp phát triển và linh hoạt hơn. Khả năng vận động của các khớp sẽ dần trở nên ổn định. Các tế bào mới được sản sinh sẽ giúp hiện tượng đau nhức thuyên giảm, quá trình thoái hóa ở khớp cũng sẽ bị ngăn chặn. 

7.4. Kiểm soát lượng đường trong máu

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng bệnh tiểu đường là một yếu tố nguy cơ khiến thoái hóa các khớp xảy ra nhanh và đáng sợ hơn. Nồng độ glucose cao làm tăng tốc độ hình thành các tế bào và phân tử xấu khiến sụn khớp bị cứng, bào mòn sụn. Kiểm soát đường trong máu, kiểm soát tiểu đường chính là cách phòng ngừa thoái hóa ở khớp. 

7.5. Cẩn thận với các căn bệnh nghề nghiệp của bạn

Đối với bệnh nhân thoái hóa khớp và thường xuyên phải làm các công việc buộc phải vận động các khớp bị thương, lặp đi lặp lại nhiều lần sẽ khiến khớp của bạn trở nên co cứng, quá trình thoái hóa diễn ra nhanh và khó kiểm soát. Bạn hãy xin sự tư vấn của các bác sĩ, chuyên gia xương khớp và các lãnh đạo đơn vị để nhờ hỗ trợ điều chỉnh giữa công việc và chữa bệnh.

Thoái hóa là bệnh thường gặp ở dân văn phòng

Thoái hóa là bệnh thường gặp ở dân văn phòng (Nguồn: benh.vn)

Thoái hóa khớp là bệnh thường xảy ra ở người cao tuổi. Sụn khớp đã bị thoái hóa rất khó trở về trạng thái ban đầu nên các bạn cần chú ý đến sức khỏe của mình ngay từ khi còn trẻ để phòng bị và ngăn ngừa căn bệnh này. Đừng quên đi khám định kỳ để kịp thời phát hiện bệnh sớm và đừng quên đăng ký gói khám tổng quát của các cơ sở y tế uy tín trên Adayroi để được hưởng ưu đãi cũng như hỗ trợ đắc lực nhất nhé!

Từ khóa